Frank Ocean – Blonde: η επιστροφή του ασώτου

Το καλό πράγμα αργεί να γίνει και το πολύ καλό αργεί περισσότερο. O Frank Ocean επέστρεψε χωρίς να νοιάζεται για κανόνες και προσδοκίες.

Το πρώτο ραντεβού είναι το παν. Το δεύτερο τίποτα. Δεν υπάρχουν εκατομμύρια clickbait άρθρα για το τι φόρεμα να φορέσεις ή πως να την εντυπωσιάσεις στο δεύτερο ραντεβού. Το δεύτερο ραντεβού δεν έχει σημασία, εκτός κι αν είσαι η δόλια ψυχή που μόλις βγήκες για πρώτη φορά με το επίδοξο έτερο ήμισυ. Και πέρασες τέλεια και δεν μπορείς να περιμένεις για το επόμενο ραντεβού. Ναι, το δεύτερο. Και θες να κανονίσεις. Και στο ακυρώνει. Και δεν σε πειράζει, γιατί σου αρέσει. Και κανονίζεις ξανά. Και στο ακυρώνει πάλι. Και δίνεις μια τελευταία ευκαιρία. Και κανονίζεις μια ακόμα φορά. Πηγαίνεις στο σημείο συνάντησης. Κι έχει αργήσει. Πολύ. Πάρα πολύ. Αποφασίζεις να φύγεις. Σου στέλνει μήνυμα “έρχομαι”. Και αργεί. Πάλι. Πολύ. Παίρνεις τα πράγματα σου και κατευθύνεσαι προς την έξοδο. Και τότε μπαίνει μέσα, σε κοιτάζει και σου χαμογελάει. Καταλαβαίνεις ότι άξιζε να περιμένεις.

Το ίδιο εύρος συναισθημάτων ένιωσα εγώ με το δεύτερο δίσκο του Frank Ocean. Μετά το καθηλωτικό channel ORANGE του 2012, ένα μαξιμαλιστικό R&B έπος για τον έρωτα, την αγάπη και την απόρριψη, κρύφτηκε από τα φώτα της δημοσιότητας για τέσσερα χρόνια. Σε μια εποχή που ο καλλιτέχνης πρέπει να είναι relatable και διαθέσιμος 24/7 μέσα από τα social media, αυτός προτίμησε την σιωπή, εκτός από τις φορές που θα έγραφε κάτι στο tumblr του. Το δεύτερο άλμπουμ του με τίτλο “Boys Don’t Cry” θα έβγαινε το 2015. Την Πρωτοχρονιά του 2016 αποδείχθηκε πως όχι. Ο ίδιος στις αρχές Ιουλίου ανέβασε στο site του μια κάρτα βιβλιοθήκης με ημερομηνίες που θα μπορούσε να βγει το CD. Ιούλιος; Χαχα, ο Ιούλιος ήρθε κι έφυγε χωρίς νέα κομμάτια από τον ερμηνευτή του “Thinkin Bout You”. Οι New York Times διέρρευσαν πως το “Boys Don’t Cry” θα έβγαινε τελικά στις 5 Αυγούστου. Εκείνες τις ημέρες στο website του ξεκίνησε ένα stream με τον Frank να φτιάχνει έπιπλα από τα ΙΚΕΑ να το παίζει χιπστερ ξυλουργός να δημιουργεί μια ξύλινη σκάλα που θα οδηγούσε -προφανώς- στην κυκλοφορία του δίσκου. Αμ δε. Ούτε τότε. Κι από το πουθενά, Πέμπτη βγάζει το visual album Endless για να ξεμπερδεύει με το συμβόλαιο που τον δέσμευε με την Def Jam, Παρασκευή πετάει το video clip για το πρώτο single με τίτλο “Nikes” και Σάββατο μεσημέρι ο επίσημος δίσκος νούμερο δύο: “Blonde” στα pop-up store που διατέθηκε δωρεάν, “Blond” αποκλειστικά στην Apple Music. Δύο τίτλοι για το ίδιο άλμπουμ. Πέρα από την σεξουαλική αμφισημία, σημαίνει κάτι άλλο;

fr

Σημαίνει πως ο Frank Ocean δεν υπακούει σε κανόνες. Άργησε χαρακτηριστικά και περιπαικτικά να παραδώσει το τελευταίο του δημιούργημα και όταν ξεκινάει το πρώτο τραγούδι, το “Nikes”, παίρνει πάλι τον χρόνο του. Ακούμε την φωνή του σε οικείο pitch μετά από τρία λεπτά. Και έχει ήδη προλάβει να πει τόσα πολλά που όταν ακούς το πρώτο “We’ll let you guys prophesy”, νιώθεις την μαγεία να συνεχίζεται από εκεί που την άφησε στο channel ORANGE. Και μετά έρχεται το γνωστό, μαγευτικό, αμίμητο falsetto του Frank να λέει

I may be younger but I’ll look after you
We’re not in love, but I’ll make love to you
When you’re not here I’ll save some for you
I’m not him but I’ll mean something to you

και γίνεται σαφές πως επέστρεψε για τα καλά. Μια συναρπαστική μα συνάμα συμβατική αρχή για ένα αντισυμβατικό άλμπουμ. Αντισυμβατικό γιατί σχεδόν στα μισά τραγούδια δεν υπάρχουν ντραμς, κύμβαλα ή έστω πιατίνια παρέλασης. Ο Ωκεανός μάλλον ξύπνησε μια μέρα και είπε “όλα τα τραγούδια μου έχουν beat, ας το βγάλω από όλα τα επόμενα” και κατέληξε με το δεύτερο τραγούδι του δίσκου, το ηπιότερο και μελωδικότερο “Ivy” που εξιστορεί μια απόρριψη σε νεανική ηλικία με ένα απλό riff από κιθάρα να παίζει από πίσω. Οι στίχοι παραμένουν εξαιρετικά ευφυείς και δηκτικοί: “I though that I was dreaming when you said you love me” και “I brοke your heart last week, you’ll probably feel better by the weekend”. Υπέροχη αρχή για ένα πολυαναμενόμενο δίσκο με κομμάτια που ανταμείβουν στο έπακρο την αναμονή.

Η σύμβαση μιας mainstream μουσικής κυκλοφορίας απαιτεί δομημένα κομμάτια και δίσκους αλλά ο Frank δεν ενδιαφέρεται στο ελάχιστο να ακολουθήσει συμβάσεις: αρκετά τραγούδια διαρκούν γύρω στο λεπτό χωρίς όμως να ολοκληρωθούν, να τελειώσουν σωστά. Το χαλαρό “Close to You” είναι χαρακτηριστικό παράδειγμα με διάρκεια μόλις ένα λεπτό και είκοσι πέντε δευτερόλεπτα. Το λίγο μεγαλύτερο “Pretty Sweet” είναι ίσως η πιο έντονη στιγμή του “Blonde”. Ξεκινάει με μία οχλαγωγία από διάφορα όργανα σε διαφορετικές νότες προκαλώντας ένα χάος και μια θολούρα και συνεχίζει με έναν gospel ύμνο που θα μπορούσε να ερμηνευτεί κι από παιδική χορωδία με το σπαρακτικό ρεφρέν “ Mother of us be kind/ To the fathers on whom we rely/ Fathers of us be kind/ To the mothers on whom we rely” καταλήγοντας με μια νότα αισιοδοξίας από την αλλαγή στο beat. Κι όλα αυτά μέσα σε δυόμιση λεπτά. Κανείς άλλος δεν μπορεί να το κάνει αυτό.

Υποτίθεται επίσης πως όταν κόβεις ένα τραγούδι σε δύο που μοιράζονται τον ίδιο τίτλο, αυτά βρίσκονται σε αλληλουχία. Αν έχεις ένα τραγούδι που λέγεται “Μπακλαβάς” και για κάποιο λόγο το σπας σε “Μπακλαβάς” και “Μπακλαβάς (με Σοκολάτα)”, θα τα βάλεις στην σειρά. Αν το “Μπακλαβάς” είναι το έβδομο κομμάτι, το “Μπακλαβάς (με Σοκολάτα)” θα είναι το όγδοο. Κι όμως. Ο Frank δεν έχει χρόνο για γραμμικές σκέψεις και λογικές ακολουθίες. Ο ύμνος στο single life με τίτλο “Solo” έχει όλα τα στοιχεία για να γίνει η επόμενη μεγάλη επιτυχία: ανεβαστική μελωδία, μια ερμηνεία για Grammy, Tony, Emmy και Oscar και γενικότερα μια feel good αύρα που διέπει κάθε κομμάτι στην κορυφή των chart. Κι ενώ προορίζεται για χιτ ολκής, ο Frank Ocean το γυρίζει τελείως στο επώδυνο της μοναξιάς του snapchat με ένα “stayed up ‘til my phone died” και το υπέροχο, ανατριχιαστικό ρεφρέν

It’s hell on Earth and the city’s on fire
Inhale, in hell there’s heaven

Γιατί απλά δεν τον νοιάζει. Και τέσσερα(!) κομμάτια μετά έρχεται το “Solo (Reprise)” στο οποίο δίνει πόνο μόνος του ο Andre 3000 με ένα επικό ραπ που αγγίζει από την βία της αστυνομίας μέχρι την χρήση ghostwriters από την ελίτ της χιπ-χοπ. Έχοντας συνεργαστεί ξανά στο “Pink Matter” του channel ORANGE, δένουν ιδανικά μιας και είναι και οι δύο τελειομανείς που παίρνουν όσο χρόνο θέλουν για να ολοκληρώσουν το έργο τους, χωρίς να υποκύπτουν σε πιέσεις.

O Frank Ocean δεν υποκύπτει ούτε στις προσδοκίες κοινού και κριτικών. Ο καθένας θα περίμενε ότι στο “Skyline To” με τον Kendrick Lamar και στο “Pink + White” με την Beyonce, θα γινόταν μια μαγική ένωση που θα απογείωνε τις συνεργασίες με τις σημαντικότερες φωνές της μαύρης μουσικής του σήμερα. Θα βλέπαμε φλόγες και χιόνι στον ουρανό, αγγέλους στην Κόλαση να τραγουδάνε Παντελίδη και AC/DC, τον Άδωνι Γεωργιάδη να παίζει πιάνο. Τελικά με δυσκολία διακρίνεις τις φωνές τους, μια σπατάλη που προδίδει την αυτοπεποίθηση που έχει σε αυτό το project το παλιό μέλος των Odd Future. Σαν να πηγαίνεις για μπάσκετ με τον Kobe Bryant και να τον κρατάς στον πάγκο για να πάρεις εσύ το τελευταίο σουτ. Αντίθετα, ο Frank δίνει χώρο σε λιγότερο γνωστά ονόματα: στον 20χρονο Σουηδό ράπερ Yung Lean και τον Austin Feinstein στο λιτό κι απέριττο “Self Control” που σαγηνεύει διακριτικά. Ένα skit από μια μητρική φιγούρα για τις επιπτώσεις των ναρκωτικών και μια ιστορία για έναν χωρισμό λόγω facebook από ένα Γάλλο που μοιάζει με τον Κρίστοφ Βαλτς αποτελούν τις πιο αδύναμες στιγμές του άλμπουμ.

Βαδίζοντας προς το τέλος, το “Blonde” υπηρετεί τις θεματικές ολόκληρης της καριέρας του Frank: έρωτας και ναρκωτικά, νοσταλγία και ωριμότητα. Το “White Ferrari” ξεπερνάει τον pretentious τίτλο και χαρίζει την πιο αυθεντικά ευαίσθητη και συναισθηματικά ευάλωτη ερμηνεία του άλμπουμ. Με μία ατμοσφαιρική ενορχήστρωση και μια φωνή γεμάτη πόνο, σε κάνει να βουρκώσεις. Μετά το συμπαθητικό “Seigfried” και το χαριτωμένο “Godspeed”, έρχεται ο επίλογος με τίτλο “Futura Free”. Ένα συγκινητικό κομμάτι που βρίσκει τον Ocean σε διάθεση ανασκόπησης με ίσες δόσεις ευγνωμοσύνης και swag για να κλείσει τον δίσκο με μια γλυκιά ηχογράφηση από μια συνέντευξη που παίρνει στον αδερφό του. Εφηβεία, παιδάκια, χαρά.

Το “Blonde” είναι ένας δίσκος που στερείται την κλίμακα και την εμπορικότητα του προκατόχου του αλλά υπερτερεί σε καλλιτεχνική αρτιότητα. Ακούς ένα τραγούδι ξανά και ξανά και μετά από δυο μέρες κάποιο άλλο γίνεται το αγαπημένο σου. Κι επιστρέφεις στο πρώτο για να το ακούσεις με διαφορετική οπτική, πάλι στο repeat. Είναι κάτι αντικειμενικά μοναδικό που προχωράει ένα βήμα μπροστά την αισθητική του χαρισματικού δημιουργού του. Είναι μια πανηγυρική επιβεβαίωση ότι ένα αριστούργημα απαιτεί χρόνο και κόπο. Γιατί αν δεν είναι αριστούργημα, είναι τουλάχιστον αριστουργηματικό σε στιγμές του. Θολά και δυσπρόσιτα σημεία καθαρίζουν μετά από πολλαπλές ακροάσεις κι επιτρέπουν σε αυτή την ιδιαίτερη φωνή να λάμψει. Να λάμψει τόσο που θες απεγνωσμένα τρίτο ραντεβού και δεν έχεις θέμα να περιμένεις ακόμα περισσότερο την επόμενη φορά. Όπως θα έλεγε ο Frank στην μητρική του, third time’s the charm.

fRANKfinal

Advertisements