Σύγχρονος Ελληνικός Κινηματογράφος

Κάπου στις αρχές της δεκαετίας του 1970 , κοντά στο τέλος της δικτατορίας, διαμορφώθηκε ο όρος «Νέος Ελληνικός Κινηματογράφος».  Ο διαχωρισμός «παλιού» και «νέου» κινηματογράφου δημιουργήθηκε λόγω της αιφνίδιας αλλαγής στο είδος και την ποιότητα των ταινιών. Οι παλιές ( 1940-1970 περίπου) είχαν κύριο σκοπό την εμπορική επιτυχία, σε αντίθεση με τις νέες που δίνουν μεγαλύτερη βάση στη θεματολογία, στις νέες τεχνικές, θέτουν ως στόχο τον προβληματισμό του κοινού και δεν ωραιοποιούν την πραγματικότητα∙αντίθετα, την παρουσιάζουν ωμή, όπως είναι.

Το 1960 δημιουργείται το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και αρχίζει μια ανοδική πορεία στο χώρο που, όμως, ανακόπτεται λόγω του Πραξικοπήματος το 1967. Λόγω των απαγορεύσεων οι κινηματογραφιστές τις εποχής είτε αποσύρονται, είτε καταφεύγουν στο εξωτερικό. Στα τελευταία χρόνια της δικτατορίας, όμως, οι εναπομήναντες κινηματογραφιστές ανέλαβαν ξανά δράση και με ορισμένες προσπάθειές τους συνέβαλαν στο να ανθίσει ξανά ο κινηματογράφος, έχοντας πλεόν, όμως, την απειλή της τηλεόρασης που τη δεκαετία του ’70 καθιερώθηκε στα ελληνικά νοικοκυριά και τα σινεμά έχαναν σιγά-σιγά την πελατεία τους. Ελλείψει χρημάτων οι κινηματογραφικές παραγωγές στηρίζονταν στις κρατικές επιχορηγήσεις που είχαν σταθερή προτίμηση στις εμπορικές ταινίες, παρά στους φιλότιμους πειραματισμούς ορισμένων σκηνοθετών για low budget πρωτοπορίες.

Αφού έκλεισε με αυτό τον τρόπο η δεκαετία  του ’70, με όρεξη και πολλές προσπάθειες  για ανοδική πορεία, η επόμενη δεκαετία – γνωστή και ως δεκαετία της βιντεοκασέτας – έκανε, ίσως, τη μεγαλύτερη “κοιλιά” στην ιστορία του κινηματογράφου. Οι ταινίες που γυρίζονταν ήταν ως επί το πλείστον ανεκδιήγητες φαρσοκωμωδίες με τους γνωστούς – άγνωστους για πρωταγωνιστές…  Η μόνη «όαση» στο ερημικό κινηματογραφικό τοπίο των 80’s ήταν ο Ν. Νικολαïδης  με τα βραβευμένα του «Τα κουρέλια τραγουδάνε ακόμα» και  «Singapore Sling: Ο άνθρωπος που αγάπησε ένα πτώμα».

eternity-and-a-day
Μία αιωνιότητα και μία μέρα (Eternity And A Day), Θ. Αγγελόπουλος, 1998
Οι αρχές της δεκαετίας του ’90 εξακολουθούν να είναι δυσοίωνες για τα κινηματογραφικά δρώμενα. Στα τελευταία, όμως, χρόνια της κάνουν την εμφάνισή τους νέες σκηνοθετικές φόρμες  που προσελκύουν ξανά το κοινό στις αίθουσες των σινεμά. Με το «Μια αιωνιότητα και μια μέρα» σάρωσε ο Θ. Αγγελόπουλος τα βραβεία στα Φεστιβάλ, παίρνοντας μάλιστα και το Χρυσό Φοίνικα σε αυτό των Καννών. Η εμφάνιση του Π.Βούλγαρη με την ταινία του «Όλα είναι δρόμος» θεωρείται κι αυτή αξιοσημείωτη για τη δεκαετία. Στην άλλη σκηνοθετική πλευρά, βρέθηκε ο Ρ. Χαραλαμπίδης που με τις μελαγχολικές κωμωδίες του («No budget story», «Φτηνά Τσιγάρα») έκανε όμορφα βήματα στο χώρο, χωρίς -κατά τη γνώμη μου- να κερδίσει την αναγνωρισιμότητα που του αξίζει. Σημαντικό κινηματογραφικό «κύμα» των 90’s ήταν κι αυτό των σεξοκωμωδιών που είχαν τεράστια εισπρακτική επιτυχία (βλ. “Safe Sex”).

Με την αλλαγή της χιλιετίας, υπήρξε και μεγάλη άνοδος στην ποιότητα των παραγωγών παρά το «σαθρό έδαφος» που επικρατούσε (έλλειψη κρατικής επιχορήγησης και αδιαφορία). Η δημιουργικότητα και η όρεξη ευτυχώς, μέχρι και σήμερα, παραμένει σταθερή και οι διακρίσεις υφίστανται τόσο στην Ελλάδα, όσο και στο εξωτερικό. Ο αντισυμβατικός  Γ. Λάνθιμος , την τελευταία δεκαετία, με τον «Κυνόδοντα» και τον «Αστακό» σηματοδότησε την λαμπρή πορεία του ελληνικού κινηματογράφου και την παγκόσμια αναγνώριση της αξίας του.


Advertisement

Advertisements